Malle Babbe

geplaatst in: BLOG | 0

malle-babbe-1De wereld van Malle Babbe was een gekke wereld. Zij was een dwerg en woonde in een armenhuis in Haarlem. Frans Hals heeft haar geschilderd. In een kroeg, met een pul bier in de hand en een uil op haar schouder. Geen teken van wijsheid, maar gewoon omdat ze, zoals het oud Hollands gezegde luidt, zo dronken is als een uil.

Frans Hals schilderde ook De vrolijke drinker. Een schutter zonder naam, maar zo te zien een vrolijke man met een glas in de hand waar hij al aardig uit lijkt te hebben gedronken.

Malle Babbe werd in de jaren 70 van de vorige eeuw beroemd. In de vrolijke meezinger van Lennard Nijgh is ze geen dwerg maar een prostituee en wordt de schijnheiligheid van haar klanten aan de kaak gesteld. Grote kans dat de schutter die als vrolijke drinker is afgebeeld er daar één van was.

Ik weet niet waarom de gedachte aan deze schilderijen bij mij opkomt deze week. Is het omdat een wat onwerkelijk sprookjesfiguur opeens levensecht president wordt van de VS? Dat kan niet waar zijn. Na de ervaring met het Brexit referendum kon je van alles verwachten. En toch voelt het als een rare wereld.

Het patroon is duidelijk. Donald Trump, maar ook een heleboel andere populisten wekken angst op en onzekerheid en het is steevast een hele bevolkingsgroep die het veilige bestaan van het volk bedreigt. Vervolgens geven zij geven de “elite” overal de schuld van, want die doet er niets aan. De populisten beloven dat alles beter wordt als zij het voor het zeggen hebben.

De verkiezing van Trump draait alles om. Ineens bedreigt de populist het veilige bestaan van de elite. Het volk komt aan de macht en nu wordt de elite bang. Ik hoorde, nota bene op de dag waarop de kristalnacht herdacht werd, op de radio een column die over de toekomst ging. De klok was echter spontaan teruggesprongen en gaf het jaar 1933 aan. In 1933 was de kristalnacht toekomst. Ik vind zo’n reactie schrijnend. Daarmee doe je precies wat de populisten sinds jaar en dag doen: angst zaaien.

Die omkering van de angst veroorzaakt verwarring. De elite beschikt echter niet over sterke leiders die een potje tegen de nieuwe leiders aan gaan staan schoppen. Dat is immers niet beschaafd en sterke politieke leiders passen niet in een democratie. Ik vind het echter wel erg dat mensen in reactie op de omkering ook weer angst zaaien. Dat is ronduit zwak.

vrolijke-drinkerIk ben niet gelukkig met de keuze van de Amerikanen, laat ik daar duidelijk in zijn. Maar ik blijf geloven dat we samen de maatschappij maken. Als je samen zoekt naar de stip op de horizon en die goed in beeld brengt, zet je een tandje bij als het even tegenzit en als het moet zoek je een andere weg. Dan toon je leiderschap en heb je vertrouwen in de toekomst. Dat is hoe wij van Trisolis samen met anderen vorm willen geven aan de toekomst.

“Malle Babbe” was een volksvrouw en “De vrolijke drinker” behoorde als schutter ongetwijfeld tot de elite van zijn tijd. Frans Hals schilderde hen beiden. Beiden met een lach op het gezicht. Dat is dezelfde lach als waar Wilbert het over heeft. Die lach brengt mensen bij elkaar. Daar is geen plaats voor angst of onzekerheid. Tot op de dag van vandaag lijken Malle Babbe en de Vrolijke Drinker zo uit het schilderij te kunnen stappen, met vertrouwen de toekomst tegemoet.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.